مقدمه: حفظ و ارتقای سلامتی کودکان یکی از اساسیترین هدفهای بسیاری از سازمانهای بین المللی است. این پژوهش با هدف بررسی کارآمدی مراقبین سلامت در بهداشت محیط و ایمنی مدارس ابتدایی انجام گرفته است. روش کار: روش پژوهش توصیفی تحلیلی بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه مدارس ابتدایی دولتی دخترانه درسراسر کشور 8775 مدرسه) بود که طبق فرمول کوکران 400 مدرسه ( 200 مدرسه دارای مربی و 200 مدرسه بدون مربی بهداشت) به طورتصادفی ) خوشهای چند مرحله ای ب عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند. ابزار جمع آوری داده ها شامل یک چکلیست محقق ساخته براساس آیین نامه بهداشت محیط مدارس بود که 11 مؤلفه اصلی و 37 مؤلفه ویژه را می سنجید. روایی این چکلیست طبق نظر متخصصان 0) مورد تأیید قرار گرفته است. داده ها با استفاده از آمار توصیفی (فراوانی و درصد) / بهداشت مدارس و پایایی آن با آلفای کرونباخ ( 78 فیشر) مورد تجزیه و تحلیل قرارگرفتند. z و آمار استنباطی (آزمونهای تحلیل عاملی، رگرسیون چندگانه و یافته ها: یافته های پژوهش نشان داد که بین حضور مربی بهداشت درمدارس با وضعیت بهداشت محیط و ایمنی درمدارس ابتدایی. (P ≤,0/ دخترانه فاقد مربی و دارای مربی بهداشت تفاوت معناداری وجود دارد ( 01 نتیجه گیری: وضعیت بهداشت محیط و ایمنی درمدارس ابتدایی دارای مربی بهداشت از مدارس بدون مربی بهداشت مطلوبتر می باشد.

زمینه و هدف: بهداشت مدارس به خصوص در مدارس ابتدایی از این جنبه حایز اهمیت است که کودکان دوران مهمی از سال های زندگی خود را در مدرسه سپری می کنند. محیط مطلوب مدرسه، سبب تسهیل در عملکرد تحصیلی دانش آموزان می شود. این مطالعه با هدف تعیین و بررسی وضعیت بهداشت محیط و ایمنی مدارس ابتدایی شهر گچساران در سال 1396 انجام شد. روش بررسی: این مطالعه از نوع توصیفی تحلیلی است که در سال تحصیلی 97-96 انجام شد. در این مطالعه، مدارس به صورت سرشماری بررسی شدند که در این میان از تعداد 42 مدرسه، 37 مدرسه ابتدایی شهر گچساران حاضر به همکاری شدند. ابزار گردآوری داده ها (چک لیست)، فرم ارزیابی آیین نامه بهداشت محیط و ایمنی مدارس بود، داده های گردآوری شده از چک لیست ها استخراج شدند. سپس این داده ها با استفاده از آزمون های آماری کای دو و سطح اطمینان 95 درصد تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها: بر طبق نتایج این پژوهش تنها 3 مدرسه (1/8 درصد) نوساز (کمتر از 15سال عمر) بود. از لحاظ متناسب بودن تعداد آبخوری ها با دانش آموزان، در 18 مدرسه (6/48 درصد) به ازای هر 45 نفر یک آبخوری وجود داشت. میز و نیمکت های کلاس ها در 26 مدرسه (3/70 درصد) دارای شرایط مناسبی بودند. هم چنین میزان نور کلاس های درس در 7 مدرسه (9/18 درصد) کمتر از 300 لوکس (استاندارد آیین نامه) بود. کلاس های درس نیز در 17 مدرسه (9/45 درصد) فاقد سیستم تهویه و سرمایش مناسب بود. میان مدارس دولتی و غیردولتی با سیستم سرمایشی و تهویه ارتباط معنی داری وجود داشت (04/0=p). نتیجه گیری: بر اساس نتایج این پژوهش وضعیت بهداشت محیط و ایمنی مدارس ابتدایی شهر گچساران مناسب ارزیابی نشد. این مدارس با کاستی هایی در ارتباط با ساختمان (مانند قدیمی بودن و یا محل نامناسب ساختمان مدارس و عدم تناسب میان مساحت مدارس با تعداد دانش آموزان)، آبخوری ها، توالت ها، نیمکت ها، فضای سبز و سیستم تهویه و سرمایشی کلاس ها روبرو هستند که توجه بیشتر مسیولان امر را برای بهبود وضعیت موجود می طلبد.

زمینه: مدارس به عنوان مکانی مطمئن نقش بسیار مهمی در پرورش دانش آموزان ایفاء می نمایند. در صورتی که اصول بهداشت در مدارس رعایت نگردد ممکن است سلامت دانش آموزان به خطر بیافتد. مربی بهداشت می تواند در ارتقاء وضعیت بهداشت مدارس موثر باشد. این مطالعه با هدف تعیین تاثیر مربی بهداشت بر وضعیت بهداشت محیط مدارس ابتدایی در استان بوشهر انجام شد.مواد و روش ها: این پژوهش یک مطالعه توصیفی- تحلیلی است. تعداد 20 نمونه از هر کدام از مدارس ابتدایی دارای مربی و فاقد مربی به روش تصادفی طبقه ای در استان بوشهر در سال تحصیلی 92-91 به عنوان نمونه انتخاب شد. گردآوری اطلاعات به روش مشاهده مستقیم محقق و با استفاده از فرم ارزیابی وضعیت بهداشت محیط مدارس، دارای 30 سوال در 9 قسمت مختلف، بوده است. روش های آماری مورد استفاده برای تجزیه و تحلیل و آزمون سوال ها در این مطالعه، محاسبه مجذور خی و آزمون دقیق فیشر بوده است.یافته ها: بر اساس نتایج این پژوهش بین وضعیت بهداشت محیط مدارس دارای مربی بهداشت و فاقد مربی بهداشت در 19 مورد از 30 مورد متغیرهای بهداشتی اختلاف آماری معنی داری مشاهده گردید. آنالیزهای آماری نشان داد اختلاف معنی داری بین وضعیت بهداشتی سرویس بهداشتی (P<0.005)، آبخوری و بوفه (P<0.001)، حیاط و راهرو (P<0.01) و دفع زباله (P<0.025) مدارس دارای مربی بهداشت با مدارس فاقد مربی بهداشت در سال تحصیلی 92-91 وجود دارد.نتیجه گیری: به طور کلی نتایج این تحقیق نشان داد که حضور مربی بهداشت در مدارس می تواند منجر به بهبود وضعیت بهداشت محیط مدرسه شود. مدارس فاقد نیروی بهداشتی دارای سطح بهداشتی بسیار پایینی بودند؛ این مساله اهتمام مسوولین ذی ربط جهت استخدام نیروی بهداشتی در مدارس را می طلبد.

سلامتی کودکان یکی از اساسی ترین هدف فعالیت های بسیاری از سازمان های بین المللی است. بررسی محیطی بهداشت مدارس و تاثیر حضور مربیان بهداشت در مدارس ابتدایی، موضوع مهمی است که در جهت اعتلای اهداف آموزشی سهم بسیار بزرگی را به خود اختصاص می دهد.این پژوهش یک مطالعه توصیفی از نوع تحلیلی است. نمونه ها از بین 10511 مدرسه ابتدایی دخترانه به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای ساده انتخاب شده است. تعداد نمونه ها شامل 200 مدرسه ابتدایی دخترانه در سطح کشور، از 30 استان، و بر اساس آمار وزارت آموزش و پرورش و به روش تصادفی خوشه ای ساده انتخاب شده است. نمونه شامل 100 مدرسه دارای مربی بهداشت و 100 مدرسه فاقد مربی بهداشت بوده است. گردآوری اطلاعات به روش مشاهده مستقیم محقق و یا عوامل اجرایی آموزش داده شده توسط خود محقق در حضور عوامل مدیریتی مدرسه و با استفاده از فرم فهرست کنترل می باشد که دارای 30 سوال در 10 قسمت مختلف بوده است. روش آماری مورد استفاده برای تجزیه و تحلیل و آزمون سوال ها در این پژوهش، محاسبه مجذور خی و آزمون تفاوت نسبت بوده است.بر اساس داده های پژوهش بین وضعیت بهداشت محیط مدارس و حضور و یا عدم حضور مربی بهداشت در 19 مورد از متغیرهای بهداشت محیطی اختلاف آماری معناداری مشاهده شد.بر اساس نتایج بیان شده، حضور مربیان بهداشت در مدارس منجر به بهبود وضعیت بهداشت محیطی مدارس خواهد شد. هر چند ایجاد چنین شرایطی موضوعی چند بعدی بوده و عوامل و متغیرهای مختلفی علاوه بر حضور یا عدم حضور مربی بهداشت می تواند بر آن تاثیرگذار باشد. بررسی همه جانبه این عوامل می تواند معیارهای روشن تری برای طراحی برنامه های آموزشی کودکان فراهم سازد و راه کارهایی جهت استفاده بهینه از منابع (نیروی انسانی، بودجه، زمان) برای سطح آگاهی و عملکرد بهداشتی کودکان در مدارس ارایه دهد و مسوولیت آموزش این مطالب را نیز به عهده مربیان بهداشت گذاشت.

مقدمه: هدف از انجام مطالعه حاضر، بررسی وضعیت بهداشت محیط مدارس ابتدایی دولتی دخترانه خمینی شهر اصفهان در سال 1392 بود.روش ها: این مطالعه از نوع توصیفی- مقطعی بوده که از طریق تکمیل چک لیست و سنجش میدانی در 12 مدرسه دولتی دخترانه خمینی شهر اصفهان انجام گردید. درجه حرارت و اندازه کلاس های درس با استفاده از یک دماسنج و یک نوار اندازه گیری شد. یک لوکس متر دیجیتال مدل TES1332A برای تعیین روشنایی و انعکاس کلاس درس استفاده شد. آزمون مقایسه میانگین با عدد ثابت (One sample t) برای تجزیه و تحلیل نتایج به دست آمده مورد استفاده قرار گرفت.یافته ها: در مطالعه حاضر، 25 درصد کلاس ها از روشنایی مناسب برخوردار بود. هیچ یک از توالت و دستشویی ها دارای روشنایی مناسب نبود. حدود 66.7 درصد از مدارس از نظر تعداد توالت با استاندارد مربوط مطابقت داشت. تعداد آبخوری های کل مدارس مطابق با استاندارد بود. حدود 91.7 درصد از مدارس از فضای مناسب برای هر دانش آموز برخوردار بود، ولی سطح زمین بازی به ازای هر نفر در 91.7 درصد مدارس رعایت نشده بود. وضعیت دیوار کلاس ها و راهروها از نظر ارتفاع نصب سنگ در هیچ یک از مدارس مطابق استاندارد نبود.نتیجه گیری: در بعضی از مدارس وضعیت نیمکت ها، شدت روشنایی کلاس ها، راهروها، دستشویی، توالت و کتابخانه، سطح زمین بازی، میزان انعکاس نور در کلاس ها، فاصله آبخوری تا دستشویی، وضعیت دیوار کلاس ها و وضعیت تفکیک زباله در حد مطلوب نبود که هماهنگی بیشتر بین واحد بهداشت مدارس معاونت بهداشتی استان، سازمان آموزش و پرورش و توجه بیشتر آن ها در جهت رفع این مشکلات را نیازمند است.

مقدمه: دانش آموزان حداقل 20 درصد از اوقات خویش را در مدرسه سپری می کنند. آموزش و رشد شخصیت آنان به روش های آموزشی صحیح و مناسب، فضای فیزیکی مطلوب و محیط روانی مساعد بستگی دارد. دانش آموزان از سرمایه های عمده انسانی هر جامعه محسوب می گردند. توجه به سلامت و ارتقای بهداشت محیط تحصیلی آنان نوعی سرمایه گذاری برای آینده قلمداد می گردد.روش ها: این مطالعه به صورت توصیفی- تحلیلی انجام شد. تعداد نمونه های مورد مطالعه، 77 مدرسه ابتدایی دولتی در شهر اصفهان بود که به صورت تصادفی منظم انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها، فرم ارزیابی بهداشت محیط مدارس بود. این فرم از دو قسمت تشکیل شده است. قسمت اول شامل مشخصات عمومی مدارس و قسمت دوم شامل آیتم هایی است که مطلوب بودن قسمت های مختلف مدرسه را مورد بررسی قرار می دهد. فرم های مذکور با مراجعه کارشناس بهداشت عمومی به مدارس، مشاهده و مصاحبه با مدیر مدارس و در مدت 3 ماه تکمیل گردید و سپس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته، در نواحی مختلف مقایسه به عمل آمد.یافته ها: 76.6 درصد از مدارس، دارای وضعیت مطابق با استاندارد و 80.5 درصد از کلاس های مدارس دارای وضعیت مطلوب بودند. از نظر وضعیت استانداردهای ساختمانی و کلاس درس در نواحی مختلف، اختلاف معنی داری وجود نداشت. وضعیت سرویس های بهداشتی (توالت و دستشویی) و آبخوری های مدارس در حد مطلوبی بود و اختلاف معنی داری از این نظر در بین نواحی وجود نداشت. اما با این حال، ناحیه 1 وضعیت نامطلوب تری داشت. 79 درصد از مدارس دارای وضعیت مطلوب از نظر جمع آوری و دفع زباله و 49 درصد از مدارس دارای بوفه های بهداشتی و مطابق استاندارد بودند. ولی بین نواحی از این دو نظر اختلاف معنی داری وجود نداشت.نتیجه گیری: به نظر می رسد که وضعیت بهداشت محیط مدارس ابتدایی شهر اصفهان به صورت تقریبی در حد مطلوب بوده، اما باید نسبت به بهبود بوفه های بهداشتی اقدام گردد که این امر مستلزم توجه بیشتر مسوولین محترم آموزش و پرورش، متولیان محترم بهداشت و درمان و اختصاص بودجه مناسب جهت حل مشکلات بهداشتی مدارس می باشد.

بهداشت کودکان دبستانی شایسته توجه ویژه ای است و برای بدست آوردن حداکثر قابلیت برنامه های آموزشی، کودک باید از نظر جسمی، روانی و عاطفی حداکثر سلامتی را داشته باشد.در این پژوهش جهت تعیین وضعیت بهداشت محیط مدارس شهر یاسوج، کلیه مدارس ابتدایی شهر (35 مدرسه) مورد بازدید قرار گرفتند و نسبت به تکمیل پرسشنامه ها از طریق مشاهده و مصاحبه حضوری با مسئولان مدارس اقدام شد. با استفاده از آنالیز آماری وضعیت کلی بهداشت محیط مدارس تعیین و رابطه متغیرهایی نظیر وضعیت کلاسهای درس، سرویس های بهداشتی و محیط مدرسه با نوع مالکیت مدرسه، نوع ساختمان مدرسه و نوع منطقه مورد بررسی قرار گرفت و مشخص شد که بیش از 72 درصد از مدارس ابتدایی شهر یاسوج از وضعیت بهداشتی محیطی مطلوبی برخوردارند. همچنین شاخص وضعیت بهداشت محیط مدارس دولتی، نوساز و مدارس واقع در منطقه مرکزی شهر (منطقه 1) به ترتیب بالاتر از مدارس غیرانتفاعی، نوساز و مدارس واقع در حاشیه شهر (منطقه 2 و 3) می باشد.همچنین با وجود اینکه اغلب مدارس ابتدایی از تعداد آبخوری (سرانه 49) و توالت (سرانه 41) متناسب با استانداردهای موجود برخوردارند، ولیکن تنها 45.7 درصد آبخوری ها و 44.3 درصد توالت ها و دستشویی ها دارای شرایط بهداشتی هستند و به طور کلی وضعیت کنونی سرویس های بهداشتی مدارس وضعیت مطلوبی نیست.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

زمینه و هدف فضایی فیزیکی و محیط روانی مطلوب از جمله مهمترین عوامل موثر در رسیدن سطح مطلوب کیفیت آموزشی است. وضعیت ایمنی و بهداشت محیط مدارس نقش مهمی در پیشگیری از بروز حوادث و سلامتی دانش آموزان دارد. روش بررسی این پژوهش یک مطالعه توصیفی مقطعی بوده که وضعیت بهداشت محیطی و ایمنی 40 مدرسه شهری و روستایی شهرستان اندیکا و انطباق آن با استانداردهای ملی را با استفاده از چک لیست تهیه شده بر اساس آیین نامه بهداشت محیط مدارس وزارت بهداشت مورد بررسی قرار داده است. اطلاعات جمع آوری شده با استفاده از نرم افزار Excel و سپس SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافت ه ها براساس نتایج حاصل 8/ 77 درصد مدارس شهری و 6/ 80 درصد مدارس روستایی به آب آشامیدنی سالم دسترسی داشتند. در55/6 درصد مدارس شهری و 6/ 22 درصد مدارس روستایی استاندارد تعداد آبخوری رعایت شده بود. حداقل مساحت مورد نیاز به ازای هر دانش آموز در 100 درصد مدارس شهری و 9/ 83 درصد روستایی رعایت شده است. سرانه فضای سبز به ترتیب در 7/ 67 درصد و88/9 درصد مدارس روستایی و شهری رعایت شده بود. در 8/ 77 درصد مدارس شهری و 5/ 35 درصد مدارس روستایی استاندارد تعداددستشویی رعایت شده بود. استاندارد تعداد توالت در 4/ 44 درصد مدارس شهری و 29 درصد مدارس روستایی رعایت شده بود. در 4/ 44درصد مدارس شهری و 5/ 35 درصد مدارس روستایی روش دفع فاضلاب بر اساس استاندارد بهداشتی به کار رفته است. نتایج مطالعه نشان داد که 4/ 44 درصد از مدارس شهری و 2/ 74 درصد از مدارس روستایی دارای شرایط بهداشتی بودند. . نتیجه گیری با توجه به یافته های مطالعه وضعیت بهداشت محیطی و ایمنی مدارس نقش موثری در بازدهی و بالابردن سطح آموزش دارد.